Boumans Blog

Kijktip: vanavond documentaire over Quants

Ze waren een belangrijke oorzaak van de crisis, maar zijn nog nauwelijks aangepakt: de zogenaamd briljante wiskundigen, natuurkundigen en andere financial engineers van Wall Street en de City. Deze 'quants' beweerden risico's precies te kunnen berekenen en boekhouden. De kredietcrisis bewees hun ongelijk.

Ik schreef in 2008:

"Stuur de natuurkundigen terug naar het laboratorium. Jaag de wiskundigen terug naar hun zolderkamers. Bevolk de banken weer met economen. Ze zijn een stuk onnozeler dan de briljante quants, maar dat is juist een pré. Wie een kerncentrale wil bouwen moet vooral de slimste fysicus van het land inhuren. Maar voor het verkopen van hypotheken en obligaties heb je meer aan een middelmatige econoom zonder al te veel pretenties."

Vanavond doet de VPRO een poging de rol van de quants in de crisis te ontleden. Om 20.55 op Nederland 2 de Tegenlicht documentaire Quants: De alchemisten van Wall Street.

"Tegenlicht praat met de slimste quants op Wall Street en verhaalt van binnenuit hoe de slechte hypotheken versneden werden tot winstgevende financiële producten. Hoe onze financiële markten zich steeds meer afhankelijk hebben gemaakt van modellen en algoritmen en hoe binnen een paar maanden na de crash het alweer business as usual was. Een financieel-technologische revolutie waarin het nu draait om handelen met de snelheid van het licht…

Het zijn de quants die na de crash van Wall st deels de verantwoordelijkheid in de schoenen geschoven krijgen. Het blinde geloof in hun formules en modellen lijken het financieel systeem op hun fundament te hebben laten wankelen. Een verhaal over hebzucht, angst en toeval vanuit de veelal onbekende krochten van ons mondiaal financieel systeem."

 

 

 

Wanneer knapt de Chinese zeepbel?

Ik heb het hier al eerder geschreven: de wonderbaarlijke Chinese economische groei, zou wel eens in een een grote knal kunnen eindigen. Het land investeert in overcapaciteit, de overheid pompt honderden miljarden in de economie en het wisselkoersbeleid voert de toch al hoge geldgroei nog verder op.

 

Over dat laatste punt las ik dit weekend dit stuk op Seeking Alpha. Zijn de valutategoeden van de Chinese Volksbank ‘de grootste zeepbel aller tijden’? Hier een paar zorgwekende stukjes uit het artikel (maar lees het liever helemaal).

 

China's reserves are growing at about $400 billion per year, roughly adding Norway's economy to their reserve surplus every year.

 

China's huge arsenal of reserves is increasingly troublesome. William Pesek of Bloomberg has called it a "massive and growing pyramid scheme." China is essentially trapped in its current arrangement; as it buys more US Treasuries, it becomes harder to sell them without causing huge capital losses.

 

History has not been kind to economies that have amassed such huge foreign currency reserves. According to Professor Pettis, author of China Financial Markets, there have been two prior periods in which a country has amassed such large foreign reserves; the United States in the 1920s and Japan in the 1980s. (…) Both of those periods in time ended very badly. The United States plunged into the Great Depression and Japan has experienced nearly 2 lost decades.

"DNB heeft niet zoveel fout gedaan"

Voor iedereen die de afgelopen weken heeft gesmuld van de gratuite publieke terechtstelling van DNB-president Nout Wellink, uitgevoerd door mensen zonder specifieke kennis van zaken en zonder voorafgaand onderzoek: lees vandaag de column van Han de Jong (hoofd-econoom ABN Amro) in het Financieele Dagblad (hier te lezen voor abonnees).

De Jong schrijft:  

“Ik zie niet in dat DNB zo veel verwijtbaar fout heeft gedaan en betwijfel of het onder andere leiding beter zou zijn gegaan. Dat er onhoudbare onevenwichtigheden in het systeem zaten, was voor velen, inclusief DNB, duidelijk. Hoe en wanneer een crisis zich zou ontvouwen, was onvoorspelbaar. Dit is een typisch voorbeeld van een onkenbare onzekerheid waar je in de economie soms mee te maken hebt. Zelfs als DNB, anders dan al die andere toezichthouders, de crisis wel in deze omvang en vorm had zien aankomen, wat had ze kunnen doen? DNB hanteerde al strengere liquiditeitseisen dan andere toezichthouders."

En:

“Wellink heeft een indrukwekkende staat van dienst en een even indrukwekkende internationale reputatie. Zo iemand zet je niet bij het grofvuil. De reputatie van DNB en haar leiders is belangrijk voor onze economische stabiliteit. Kritisch benaderen mag, moet zelfs. Onbesuisd schade toebrengen aan instelling of personen is onverstandig.”

 

Dr. Doom heet voortaan 'Roubini de Realist'

Hij voorspelde de crisis en is sindsdien een van de meestgevraagde economen ter wereld. Er gaat geen week voorbij of CNBC sleept hem voor de camera: Noriel Roubini, alias Dr. Doom.

Een nogal suffe bijnaam, want Roubini deelt hem met minstens drie andere analisten en economen (zie dit overzichtje op Wikipedia)

Bovendien is Roubini sinds een paar weken minder negatief. De dubbele dip, die hij eerder nog voorspelde, daar gelooft de econoom nu niet meer in.

Tijd voor een nieuwe bijnaam! Tijdens een interview met CNBC, vorige week tijdens het WEF in Davos, liet hij zich ontvallen niet meer als Dr. Doom door het leven te willen gaan.

De televisiezender pakte de handschoen op, en schreef een internetverkiezing uit, om een nieuwe bijnaam te kiezen. De uitslag:

• Roubini the Realist (25%)
• Sir Fretalot (24%)
• Dr. Know (17%)
• Dr. Real (17%)
• Dr. Toldya (17%)

Het wordt dus Roubini de Realist.... Ik heb zo het gevoel dat deze bijnaam niet echt gaat aanslaan....

Wellink: Nederlandse tophypotheken zijn 'subprime'

Opvallende opmerking van Nout Wellink tijdens zijn verhoor bij Commissie De Wit. Hij vertelt dat DNB in 1999 en 2003 de politiek waarschuwde voor tophypotheken. Er werd niets mee gedaan.

 

Jammer vindt Wellink, want als de Nederlandse huizenmarkt inklapt, net als die in de VS, zal blijken dat "wij dezelfde subprime-hypotheken hebben".

 

Om drie redenen opvallend:

1. Het scenario voor de inklappende huizenmarkt is blijkbaar niet ondenkbeeldig.

2. De balansen van Nederlandse banken, die vol staan met Nederlandse hypotheken, zijn erg kwetsbaar voor de afkoelende huizenmarkt.

3. Nederlandse huiseigenaren met een tophypotheek kunnen een dalende huizenprijs slecht aan.